Dilk Gelişimi 3 – 4 Yaş

DİL GELİŞİMİ

  • Ses tonu değişmeye başlamasıyla bu ses titizliğini yavaş, yavaş kaybeder.
  • Sesi kalınlaşır ve yükselir.
  • Telaffuz hataları yapabilirler. (Yavuzer Haluk, çocuk Psikolojisi, Remzi Kitabev,i 19. Basım, 2000, s.93-97)
  • Hayvanlar için çeşitli sesler yakıştırır.
  • Basit şarkı ve tekerlemeleri söyler.
  • Bir masalın anlatılmasına yardım eder. (Özusta Şehniz, Zihinsel Gelişim / Çoluk – Çocuk Aylık Anne-Baba Eğitim Dergisi, Ekim 2001, Sayı 7, Kök Yayıncılık, Ankara, s.30)
  • Geçmiş zamanla ilgili ifadeleri kullanır.
  • Basit ve sık tekrarlanan bir hikayede “Sonra ne oldu?” sorusuna beklenen cevabı verir.
  • Soru cümlesi için “mi” ekini kullanır. (Annem geldi mi?)
  • Söz ve hareket içeren çeşitli parmak oyunlarını tekrarlar.
  • Tanıdığı durumlarda büyüklükle ilgili sıfatları kullanır.
  • Gelecek ile ilgili olayları anlatır. (Yapacağım, yapmak istiyorum, yapmam gerek)
  • Çoğul eklerini yerinde ve doğru kullanır.
  • Konuşması yabancılar tarafından rahatlıkla anlaşılır. (Bal Servet, Güven Nergis, Dil Gelişimi ve Eğitimi, Epsilon Yayıncılık, İstanbul 2000, s.147-148)
  • Yeni kelimeler kullanır, kendi kendine kelimeler uydurur.
  • Birkaç kelimelik ritimler şarkılar söyleyebilir. (A Parent’s Manual, Child’s Body by the Diagram Group, Paddington Press Ltd, New York & Landon, s.C15)
  • 300-1000 kelime kullanır.
  • Kısa cümlelerle konuşur.
  • Arka arkaya tekrarladığı soruları sorar.
  • Daha zor bir gramer kullanır (çoğullar, sıfatlar, olumsuzluk ekleri, zarflar)
  • Konuşmasının %80’i anlaşılabilir düzeydedir. (Sevimay Dilara, Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Programı, Bilim Uzmanlığı, Tezi, Ankara 1986)
  • “Benim bir bebeğim var” gibi kısa cümleleri yineleyebilir.
  • Acıkınca ne yaparsın?, Uykun gelince ne yaparsın?, Üşüyünce ne yaparsın? Gibi soruları doğru yanıtlar. (Yörükoğlu Atalay, Çocuk Ruh Sağlığı, özgür Yayıncılık, İstanbul, 23. Basım, Aralık 1998, s.64.65)
  • Günlük yaşamımızda kullandığımız içmek, açmak, kapanmak, uyumak gibi eylemleri belirten terimleri isimlendirebilir.
  • Özellikleri belirtilen nesneleri getirebilir.
  • İki eylem gerektiren emirlere uyabilir.
  • Çevresindeki nesneleri tanır ve onların isimlerini söyleyebilir.
  • Beş kelimelik cümle kurarak konuşabilir.
  • Zamirle (ben) kendini ifade edebilir.
  • Yaptığı bir resmi anlatabilir.
  • 18 adet nesne kartı içinden en az 10 tanesinin en olduğunu söyleyebilir.
  • Bir hikaye oluşturup anlatabilir.
  • Var olmayan bir olayı gerçekmiş gibi anlatabilir.
  • Olayları birbirine bağlayıp olan biteni anlatabilir. (Bumin Ayşin, Gelişim Basamaklarını Değerlendirme El Kitabı, kök Yayıncılık, Ankara, 1996, s.24-29)
  • Nesnelerin isimlerini bilir, basit cümleler kurar.
  • Çeşitli tekerlemeleri kısa ve tekrarlı şarkıları ezberler ve söyler.
  • Sözden anlar, derdini anlatabilir.
  • Çok meraklıdır. Çok soru sorar. “Ne? Nerede? Ne zaman?” en sık sorduğu sorulardandır.
  • Çok konuşur, dili hiç durmaz, olayları abartarak anlatır, hayal ettiği olayları gerçekmiş gibi anlatır.
  • Hayalinde yarattığı kişilerle konuşabilir.
  • Anlamsız kelime dizelerinden kendi kendine tekerlemeler uydurur, söyler.
  • Dili bozuktur, küfür edip, kötü sözler söyleyebilir. Başkalarına isim takar, arkalarından bağırır. (Okman Fişek Güler, Sukan Zafer, Çocuğunuz ve Siz, 2. Basım, MEB, 1993, s.75)